ماڵپه‌ری ئیسلام كورد
Rss
Logo
ADS
زاراوه‌كانی قیرائات

مه‌تنی تحفة الأطفال

ته‌فسیری قورئانی پیرۆز

شێوازی نوێژی پێغه‌مبه‌ر

ئامۆژگاری بۆ موسڵمانان

كاتی بانگه‌كان&بانكبێژان

24 كاتژمێر راسته‌وخۆ

ئاماری ماڵپه‌ر
میوانانی سه‌رهێل

ژماره‌ى سه‌ردانه‌كان

ڕاپرسی ماڵپه‌ر
ئایا تا ئێستا سوودت له‌ ماڵپه‌ری ئیسلام كورد بینیوه‌؟؟؟

ماڵپه‌ره‌ كۆنه‌كه‌مان
عه‌لمانیه‌ت بناسه‌
گێژاوی مه‌دخه‌لیزم
مێژووی انصار الاسلام
فیرعه‌ونی زه‌مان و قه‌یرانی...

 

 

 

ئه‌م بابه‌ته‌ بڵاوكراوه‌ته‌وه‌
له‌ به‌شی : بابه‌تی هه‌مه‌جۆر,

 

حه‌فت ڕێگا بۆ چاره‌سه‌ری تووڕه‌یی

ئاماده‌كردنی: ده‌نگی ئیسلام

هه‌ڵبه‌ت تووڕه‌یی سیفه‌ت و خه‌سڵه‌تێكی به‌دی ده‌روونه‌كانه‌.. كه‌م هه‌یه‌ له‌ ئێمه‌ كه‌ تووڕه‌ نه‌بێ‌ و ده‌ری نه‌بڕێ‌.. به‌ڵام چاره‌سه‌ری زۆر ئاسانه‌.. یه‌كه‌م ده‌روازه‌ی چاره‌سه‌ركردنی هه‌ر نه‌خۆشییه‌كیش، تێڕامانه‌ له‌ چاره‌نووس و ئاكامی ئه‌م نه‌خۆشییه‌.. مه‌گه‌ر ئه‌م هه‌موو كوشت و بڕیه‌، ئه‌م هه‌موو ماڵوێرانییه‌.. ئه‌م هه‌موو زیندان و تێهه‌ڵدان و ئه‌شكه‌نجه‌یه‌، ئه‌م هه‌موو داگیركاری و هه‌ڕه‌شه‌و گوڕه‌شه‌ی كه‌ ئه‌یبینین.. ئه‌م هه‌موو پێشێلكارییه‌، ئه‌م هه‌موو قاتی و قوڕییه‌.. ئه‌م هه‌موو نادادگه‌ری و نا یه‌كسانییه‌.. ئه‌م هه‌موو منداڵه‌ بێباوكه‌و ئافره‌ته‌ بێوه‌ژنه‌ و قه‌رزاری و بێماڵی و بێ جێگه‌و پێگه‌یییه‌، ئه‌م هه‌موو شه‌ڕو پێكدادان و پێكشانه‌ی كه‌ ئه‌یبینین.. حسێب بۆ یه‌كتر نه‌كردن و له‌ یه‌كتر خوێندن و پیلان بۆ یه‌كتر كێشان و یه‌كتر قڕكردن و یه‌كتر بنبڕكرن و ده‌ستتێكه‌ڵ بوون له‌ گه‌ڵ‌ دوژمنان و جاسووسی كردن و ئێره‌یی بردن به‌ یه‌كترو به‌ دوای عه‌یبی یه‌كترچوون و چاو له‌شه‌ڕه‌ف و نامووسی یه‌كتر كردن و ده‌ستبردن بۆ مافی یه‌كترو... هه‌موو ئه‌وانه‌ مه‌گه‌ر سه‌ره‌نجامی تووڕه‌یی نین..؟!!

          
ئه‌م بابه‌ته‌ بڵاوكراوه‌ته‌وه‌
له‌ به‌شی : بابه‌تی هه‌مه‌جۆر,

 

چۆن ئینسان له‌ سزای گۆڕ ڕزگاری ده‌بێت؟

ئاماده‌كردنی: ڕه‌فیق حاجی ئه‌حمه‌د

خوێنه‌ره‌ به‌ڕێزو سه‌نگینه‌كان

ئاخۆ بیرمان له‌وه‌ كردۆته‌وه‌, ژیانی ڕۆژانه‌ی خۆمان چۆن ڕێك بخه‌ین و كاته‌كانمان چۆن به‌سه‌ر به‌رین؟ 
ئایا پیلانمان هه‌یه‌ بۆ ئه‌وه‌ی كاره‌كانمان به‌ شێوازێكی ڕێکوپێك و له‌ كاتی خۆیدا جێبه‌جێ بكه‌ین؟ 
هه‌ر كه‌سێك له‌ ئێمه‌ به‌ شێوه‌یه‌كی گشتی له‌ چه‌ندین موفره‌ده‌ له‌ ژیانی ئاسایی خۆیدا به‌رپرسیاره‌, بۆ ڕاپه‌ڕاندنیان پێویستی به‌ به‌رنامه‌ ڕێژیه‌كی وورد و زیره‌كانه‌یه‌. 
چونكه‌ له‌ دواكه‌تنیان به‌ ته‌نها خۆی به‌رپرسیاره‌. پێویسته‌ تاك زۆر به‌ چاكی ئه‌ركه‌كانی خۆی بزانێت, دیقه‌تی ڕێگه‌ بدات ئایا ئه‌و كاره‌ یان ئه‌و ئامانجه‌ی هه‌وڵی بۆده‌دات ( دوره‌ یا نزیك, كۆسپه‌كانی ڕێگه‌ گه‌وره‌ن یابچوك, خودین یا ده‌ره‌كی). 

          
ئه‌م بابه‌ته‌ بڵاوكراوه‌ته‌وه‌
له‌ به‌شی : بابه‌تی هه‌مه‌جۆر,

 

وه‌ک چۆنی وابه‌!

ئاماده‌كردنی: هێمن عبدالعزیز

كه‌سایه‌تی كه‌سی تر وه‌ك كراس مه‌خه‌ به‌ر، چون مایه‌ی سزاو ئه‌شكه‌نجه‌ته‌ هه‌تا سه‌ر ، زۆربه‌ی زۆری ئه‌و كه‌سه‌ی به‌م چه‌شنه‌ ئه‌ژیێ و ژیان له‌و چه‌شنه‌ ئه‌باته‌ سه‌ر، خۆیان و ده‌نگیان و جووڵه‌و هه‌ست و نوستی خۆیان له‌ مێشكو دڵا دێته‌ ده‌ر، تا سه‌ر كه‌ون.. تا پێشكه‌ون.. گرنگ نییه‌، با له‌ داری كه‌سی تردا بێنه‌ به‌ر! بێ‌ ئاگایه‌.. هه‌رایه‌، له‌ گوێی گادا له‌ ژێر لێفه‌ی نه‌دانیا له‌ جێگادا له‌ خه‌و دایه‌!! بێ‌ ئاگایه‌ كه‌ له‌ قه‌ی له‌ به‌ ختی خۆی گیر كردووه‌و كه‌سایه‌تی خۆی ونكردووه‌و له‌ خۆ بایی و به‌رز ئه‌فڕێ‌، بێ‌ ئاگایه‌ كه‌ كار نامه‌ی به‌ری تاڵه‌.. یا بێ‌ به‌ره‌و حاسڵاتی پووشی پێ‌ ئه‌بڕێ‌ .. 
له‌ ئاده‌مه‌وه‌ تا خاته‌م، دوو كه‌س له‌ سه‌ر یه‌ك وێنه‌ هامڕای یه‌كنه‌بوون قه‌ت، ئه‌ی بۆچی له‌سه‌ر یه‌ك به‌هره‌ و ڕه‌وشت كۆك بوون و لاری و لاملیان له‌م ئاسته‌وه‌ نه‌بوو؟ 
ئاخر، تۆ كه‌سی تریت، كه‌سێك له‌ مێژوودا له‌ تۆ نه‌چووه‌و له‌ دونیاشدا كه‌س ده‌رناچێ‌ له‌ تۆ بچێ‌. 
تۆ به‌ ته‌واوی جیایت له‌ زه‌ید و عومه‌ر، خۆت له‌گه‌ڵ ده‌ردی ته‌قلید مه‌خه‌ ڕێگاو له‌ یه‌ك ده‌رگا مه‌یه‌ ده‌ر.

          
ئه‌م بابه‌ته‌ بڵاوكراوه‌ته‌وه‌
له‌ به‌شی : بابه‌تی هه‌مه‌جۆر,

 

په‌یامێك له‌ پێغه‌مبه‌رى خواوه‌ (صلى الله علیه وسلم)

نوسینی: محمد بن شعبان أبو قرن 
وه‌رگێڕانی: سایه‌ فارس

به‌ناوى خواى گه‌وره‌ و خاوه‌ن میهره‌بان سه‌ڵات و سه‌لام له‌سه‌ر پێشه‌واى مرۆڤایه‌تى و هاوه‌ڵان و شوێنكه‌وتوانى هه‌تا ڕۆژى دوایى 

ئه‌م نامه‌یه‌ هه‌موو موسڵمانێكى زیندووى سه‌رزه‌وى بانگ ده‌كات، كه‌ له‌ ژێر سێبه‌رى ئاسمانى خواى گه‌وره‌دایه‌ و له‌ ڕزقه‌كه‌ى ده‌خوات و له‌ ئاوه‌كه‌ى ده‌خواته‌وه‌، له‌ نیعمه‌ته‌كانى بینین و بیستن و له‌ هه‌مووى گرنگتر نیعمه‌تى عه‌قڵ دایه‌، كه‌ دروستكراوى خوای گه‌وره‌ و مه‌زنن. 

ئه‌م نامه‌یه‌ بۆ هه‌موو كه‌سێكه‌ و بانگیان ده‌كات: 
كێ نزیكه‌ یان دووره‌ له‌ پێغه‌مبه‌ره‌وه‌ (صلى الله علیه وسلم) 

          
ئه‌م بابه‌ته‌ بڵاوكراوه‌ته‌وه‌
له‌ به‌شی : بابه‌تی هه‌مه‌جۆر,

 

ڕاستكردنەوەی هەڵەیەكی هەست پێنەكراو…ئاگاداربن!!!

ئاماده‌كردنی: ئه‌بو ئه‌نه‌سی ته‌وحیدی

بسم الله الرحمن الرحیم
پرسیار:یەكێك پرسیار دەكات و دەڵێت: بیستوومە لە كۆمەڵێك قسەكەرو وتاربێژەكان ئەوانەی لە بابەتە شەرعییەكان دەدوێن، یەكێك لەوان لە كاتی بەڵگە هێنانەوە بۆ  قسەكەی خۆی دەڵێت:خوای گەورە دەفەرمووێ‌:(أعوذ بالله من الشیطن الرجیم، بسم الله الرحمن الرحیم)، پاشان باسی ئەو ئایەتە دەكات كە دەیكاتە بەڵگە، جا ئایا ئەم قسەیە تێبینی لەسەر هەیە؟
وەڵام:سوپاس و ستایش بۆ خوا، بەڵێ‌ ئەم قسەیە تێبینی لەسەر هەیە، پەیوەستە بە پەناگرتن بە خوا لە شەیتانی دەركراو لە ڕەحمەتی خوا، خوای پاك و بێگەرد و بەرز زۆر لەوە گەورەتر و بەرزترە كە پەنا بگرێ‌ لە شەیتان، وە شەیتانیش زۆر لەوە بچوكتر و سووك و ڕیسوا و كەمترە كە خوا پەنای لێ‌ بگرێ‌، چونكە پەناگرتن بریتییە لە داواكردنى پەناگرتن لە كەسێك كە لە پلەی هێز و دەستەڵات و زاڵ بوونە، وە شەیتانیش زۆر لەوە سووك و ڕیسوا و بچوكترە، كەواتە نە لە ڕووی شەرع و نە لە ڕووی 

          
ئه‌م بابه‌ته‌ بڵاوكراوه‌ته‌وه‌
له‌ به‌شی : بابه‌تی هه‌مه‌جۆر,

 

حه‌رامێتی مه‌شروبات له‌ ئاینی ئیسلامدا

ئاماده‌كردنی: عومه‌ر عه‌لی

ان الحمد لله نحمده ونستعینه ونتوب إلیه، ونعوذ بالله من شرور أنفسنا وسیئات أعمالنا، من یهده الله فلا مضل له، ومن یضلل فلا هادی له، وأشهد ألا إله إلا الله وحده لا شریك له، وأشهد أن محمدا عبده ورسوله، صلى الله علیه وعلى آله وأصحابه وسلم تسلیما كثیرا.
زۆرێك له‌به‌ر کارکردنی به‌ هه‌واو هه‌وه‌س و حه‌زی خۆی، سه‌ره‌نجام و گرنگی نه‌کردنی هه‌ندێك کاری له‌بر ده‌چێته‌وه‌ که‌ ئه‌ویش له‌ ڕاستیدا به‌هۆی حه‌زێکی کاتی و خۆشیه‌کی دونیای کاتیه‌و له‌سه‌ره‌نجامدا کردنی ئه‌و کاره‌ی ده‌بێته‌ مایه‌ی زه‌ره‌رو زیانی و دونیای و ئاخیره‌تیش بۆ نمونه‌ وه‌ك خواردنی موخه‌ده‌رات، واته‌ ئه‌و خواردن و خواردنانه‌وه‌ی که‌وا ژیری مرۆڤ به‌ کاتی لا ده‌بات، واته‌ کاتێك ئه‌و مرۆڤه‌ ده‌خواته‌وه‌و سه‌رخۆش ده‌بێت ژیری له‌ده‌ست ده‌دات بۆ ماوه‌یه‌ك و وه‌ له‌و ماوه‌یه‌دا ئیتر کاتژمێرێکه‌ دوانه‌ تا قێکه‌ شه‌وێکه‌، ده‌بینی زۆرجار کاری هه‌ڵه‌تی و په‌ڵه‌تی و کرده‌وه‌ی خراپ و ناشیاوی لێ ده‌که‌وێته‌وه‌، له‌م ووڵاته‌شدا که‌ ئێمه‌ی لێین به‌چاوی خۆمان و زۆر به‌ ئاشکرا زۆرجار 

          
ئه‌م بابه‌ته‌ بڵاوكراوه‌ته‌وه‌
له‌ به‌شی : بابه‌تی هه‌مه‌جۆر,

 

ئەتەوێت لە خوای پەروەردگار نزیك ببیتەوە؟!

ئاماده‌كردنی: عبدالرحمن الأنصاری

ئەتەوێت لە خوای پەروەردگار نزیك ببیتەوە؟!
- قال صلى الله علیه وسلم : أقرب ما یكون العبد من ربه وهو ساجد فأكثروا الدعاء.
واتا: نزیکترین کاتی بەندەکان لە پەروەردگاریانەوە کاتی سوجدە بردنە ، بۆیە دوعای زۆری تێدا بکەن .
ئەتەوێت پاداشتی حەجێكت دەست کەوێت؟
- قال صلى الله علیه وسلم : العمرة فی رمضان تعدل حجة أو حجة معی.
واتا: ئەنجامدانی عومرەیەك لە مانگی ڕەمەزاندا پاداشتی حەجێکی هەیە ، یان وەکوو حەجێك وایە لەگەڵ مندا.
ئەتەوێت ببیت بە خاوەنی ماڵێک لە بەهەشتدا؟
- قال صلى الله علیه وسلم: من بنى مسجداً لله بنى الله له فی الجنة مثله.
ئەوەی مزگەوتێك بۆ خوای گەورە درووست بکات ، ئەوا خوای گەورە ماڵێکی لە هاوشیوەی ئەوەی 

          
ئه‌م بابه‌ته‌ بڵاوكراوه‌ته‌وه‌
له‌ به‌شی : بابه‌تی هه‌مه‌جۆر,

 

خواردنی حه‌رام دڵ فاسد ئه‌كا و ڕێگه‌ له‌ دوعا ئه‌گرێ

ئاماده‌كردنی: ڕه‌ییان عبدالرحمن

گومانی تێدا نی یه‌ كه‌ په‌یوه‌ندیه‌كی نزیك هه‌یه‌ له‌ نێوان چاكی وخراپی دڵ و خواردنی به‌نده‌ و چۆنیه‌تی په‌یدا كردنی .
ئه‌گه‌ر كاسپی حه‌رام بوو وه‌ به‌نده‌ ترسی نه‌بوو له‌ خواردنی ئه‌و حه‌رامه‌ , بێگومان دڵ به‌م كاره‌ خراپ و فاسد ئه‌بێت , ئه‌وه‌تا پێغه‌مبه‌ر ( صلى الله علیه وسلم ) ده‌فه‌رموێ : (الحلال بیِّن والحرام بیِّن وبینهما أمور مشتبهات ) واته‌ : (حه‌رام دیاره‌ و حه‌ڵاڵیش ئاشكرا و دیاره‌ , له‌نێوان حه‌رام و حه‌ڵاڵدا هه‌ندێ شت هه‌ن كه‌ گومان و شوبهه‌یان له‌سه‌ره‌ و مشبوهاتن ) پاشان ده‌فه‌رموێ : (ألا وإن فی الجسد مضغة إذا صلحت صلح الجسد كله، وإذا فسدت فسد الجسد كله، ألا وهی القلب “.. ) البخاری ومسلم واته‌ : ( له‌ لاشه‌دا پارچه‌ گۆشتێك هه‌یه‌ ئه‌گه‌ر ئه‌و پارچه‌ گۆشته‌ چاك بوو لاشه‌ هه‌مووی چاك ئه‌بێت , وه‌ ئه‌گه‌ر خراپ بوو لاشه‌ هه‌مووی خراپ ئه‌بێت , ئه‌و پارچه‌ گۆشته‌ش دڵه‌ ) .
كه‌واته‌ دڵ وه‌كو پاشایه‌ك وایه‌ و به‌شه‌كانی تری لاشه‌ش وه‌كو ده‌ور و به‌ر و دار و ده‌سته‌كه‌ین , كه‌ دڵ

          
ئه‌م بابه‌ته‌ بڵاوكراوه‌ته‌وه‌
له‌ به‌شی : بابه‌تی هه‌مه‌جۆر,

 

سزای زیناكردن له‌ ئیسلامدا

ئاماده‌كردنی: زاگرۆس هه‌مه‌وه‌ندی

الحمد لله والصلاة والسلام علی رسول الله وعلی آله وصحبه وسلم.

خۆشه‌ویستان وه‌ك به‌ڵێنمان پێدابوون كه‌ هه‌رجارێك وبه‌پێی توانا بابه‌تێك له‌و سزایانه‌تان بۆ ڕوون بكه‌ینه‌وه‌ كه‌ ئاینی پیرۆزی ئیسلام له‌ پێناو پاراستنی كۆمه‌ڵگه‌ و به‌ها پێرۆزه‌كانیدا چه‌سپاندوونی و زۆر ته‌ئكیدیان له‌سه‌ر ده‌كاته‌وه‌، ئه‌مه‌ش بۆ ئه‌وه‌ی كه‌سانی هه‌ل په‌رست و ده‌روون نه‌خۆش نه‌توانن یاری به‌ به‌رژه‌وه‌ندیه‌ باڵاكانی كۆمه‌ڵگه‌ بكه‌ن و ڕوو وسیمای جوانی خێزان وكۆڵه‌كه‌كانی له‌ق بكه‌ن، له‌م بابه‌ته‌ی ئه‌مجاره‌شماندا به‌ دوور ودرێژی باسی ( سزای زینا ) و مه‌رج و حوكم و وده‌رهاویشته‌كانی ده‌كه‌ین :

یه‌كه‌م : جۆره‌كانی‌ زینا

أ ـ زینا كردن به‌ گومانێك كه‌ پاساوی‌ شه‌رعی‌ هه‌بێت، وه‌ك ئه‌وه‌ی‌ له‌گه‌ڵ ئافره‌تێدادروست بێت وای‌ 

          
ئه‌م بابه‌ته‌ بڵاوكراوه‌ته‌وه‌
له‌ به‌شی : بابه‌تی هه‌مه‌جۆر,

 

سزا ومه‌ترسییه‌کانی ڕیبا خواردن

ئاماده‌كردنی: ئه‌بو به‌كر ئه‌حمه‌د

إِنَّ الْحَمْدَ لِلَّهِ نَحْمَدُهُ وَنَسْتَعِینُهُ وَنَسْتَغْفِرُهُ وَنَعُوذُ بِاللَّهِ مِنْ شُرُورِ أَنْفُسِنَا وَسَیِّئَاتِ أَعْمَالِنَا مَنْ یَهْدِهِ اللَّهُ فَلاَ مُضِلَّ لَهُ وَمَنْ یُضْلِلْ فَلاَ هَادِىَ لَهُ وَأَشْهَدُ أَنْ لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ وَحْدَهُ لاَ شَرِیكَ لَهُ وَأَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّداً عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ. أَمَّا بَعْدُ ..

باوه‌ڕدارى خۆشه‌ویست: ڕیبا یه‌كێكه‌ له‌ تاوانه‌ گه‌وره‌كان، وه‌ هه‌ڕه‌شه‌ى زۆر توندى لێ كراوه‌، وه‌ پێویسته‌ له‌سه‌ر موسڵمانان خۆیان له‌و تاوانه‌ گه‌وره‌یه‌ به‌دوور بگرن، چونكه‌ هه‌ركه‌سێك بكه‌وێته‌ ناو ئه‌و تاوانه‌وه‌ ئه‌وا توشى نه‌هامه‌تى و به‌هیلاك چوون ده‌بێت، جا ربا دوو جۆره‌:

 1- ریباى قه‌رز (رِبَا النَّسِیْئَة) ئه‌و زیاده‌یه‌ یه‌ كه‌ قه‌رز ده‌ر وه‌رى ده‌گرێت له‌و كه‌سه‌ى قه‌رزى ده‌داتێ، بۆ نمونه‌: سه‌د هه‌زار دینارى ده‌دات به‌قه‌رز بۆ ماوه‌یه‌كى دیاریكراو پاشان سه‌دو بیست هه‌زاردینار وه‌رده‌گرێته‌وه‌ جا ئه‌و بیست هه‌زار دیناره‌ زیاده‌یه‌ ڕیبایه‌ .

 2- ڕیباى زیاده‌ (رِبا الفَضْل) فرۆشتنى پاره‌یه‌كه‌ به‌ پاره‌یه‌كى جۆرى خۆى به‌زیاتر، یان فرۆشتنى 

          
ئه‌م بابه‌ته‌ بڵاوكراوه‌ته‌وه‌
له‌ به‌شی : بابه‌تی هه‌مه‌جۆر,

 

وه‌صیه‌ت كردن له‌ ئیسلامدا

ئاماده‌كردنی: عبدالسلام پشده‌ری

سوپاس وستایش بۆ خوای گه‌وره ومیهره‌بان‌ ودرودی نه‌بڕاوه‌ش بۆسه‌رگیانی پاكی پێشه‌وای مرۆڤایه‌تی محمد المصطفی و ئال وبه‌یت و هاوه‌ڵ وشوێن كه‌وتوانی هه‌تا هه‌تایه‌.

یه‌كه‌م : پێناسه‌كه‌ى:

 له‌زمانى عه‌ره‌بیدا به‌ماناى په‌یوه‌سكردن وگه‌یاندن دێت، بۆیه‌ به‌ وه‌سیه‌ت ده‌ڵێن (وه‌سییه‌) چونكه‌ كابراى وه‌سیه‌تكه‌ر ئه‌وه‌ى له‌ژیاندا هه‌یبووه‌ گه‌یاندویه‌تى به‌پاش مردنى.

وه‌له‌شه‌رعدا: په‌یمانێكى تایبه‌تیه‌ به‌به‌خشینى ماڵ وسامان یا هه‌ر كارێكى تر كه‌ پێى بكرێت له‌پاش مردنى وه‌سیه‌ت كه‌ر.

دووه‌م : وه‌سیه‌ت به‌قورئان وسوننه‌ت رِه‌واو رِێگه‌پێدراوه‌:

          
ئه‌م بابه‌ته‌ بڵاوكراوه‌ته‌وه‌
له‌ به‌شی : بابه‌تی هه‌مه‌جۆر,

 

زانست وڕێزی زانست و ئه‌وه‌ی په‌یوه‌ندی پێوه‌ هه‌یه‌

نوسینی: ئه‌حمه‌دی كوڕی عبدالرحمن كوڕی قودامه‌ی المقدسی
وه‌رگێڕانی: عه‌لی عبدالله‌ حه‌سه‌ن

خوای مه‌زن ئه‌فه‌رموێت: {قُلْ هَلْ یَسْتَوِی الَّذِینَ یَعْلَمُونَ وَالَّذِینَ لَا یَعْلَمُونَ} {الزمر:9} واته‌ : بڵی ئایا زانا ونه‌زان وه‌ك یه‌كن، وه‌ ئه‌فه‌رموێت : { یَرۡفَعِ ٱللَّهُ ٱلَّذِینَ ءَامَنُواْ مِنكُمۡ وَٱلَّذِینَ أُوتُواْ ٱلۡعِلۡمَ دَرَجَٰتٖۚ وَٱللَّهُ بِمَا تَعۡمَلُونَ خَبِیرٞ} {المجادلة:11} واته‌ : خوا ئه‌و كه‌سانه‌تان باوه‌ڕیان هێناوه‌ به‌رز ده‌كاته‌وه‌، وئه‌وانه‌ش زانستیان پێدراوه‌ پله‌گه‌لێ به‌سه‌ر باوه‌ڕداره‌كاندا به‌رز ده‌كاته‌وه‌، چونكه‌ رێزو شه‌ره‌فمه‌ندی لای خوا ته‌نها به‌باوه‌ڕو زانسته‌وه‌یه‌.

ئیبنوعه‌باس (ڕه‌زای خوا له‌خۆی وباوكی بێت) ئه‌ڵێت : زانایان پله‌یان به‌رزتره‌ به‌سه‌ر خاوه‌ن باوه‌ڕاندا به‌حه‌وتصه‌د پله‌ كه‌ له‌نێوان هه‌ردوو پله‌یه‌كدا پێنجصه‌د ساڵه‌.

خوای گه‌وره‌ش ده‌فه‌رموێت : {إِنَّمَا یَخۡشَى ٱللَّهَ مِنۡ عِبَادِهِ ٱلۡعُلَمَٰٓؤُاْۗ إِنَّ ٱللَّهَ عَزِیزٌ غَفُورٌ} {فاطر:28} واته‌ 

          
ئه‌م بابه‌ته‌ بڵاوكراوه‌ته‌وه‌
له‌ به‌شی : بابه‌تی هه‌مه‌جۆر,

 

زانستی (فقه ) له‌ئاینی پیرۆزی ئیسلام وفه‌زڵ وگه‌وره‌یی

نوسینی: ده‌سته‌یه‌ك له‌ زانایان
وه‌رگێڕانی: زاگرۆس هه‌مه‌وه‌ندی

ڕێخۆشكردن : كه‌پێكهاتوه‌ له‌م چه‌ند خاڵه‌ی خواره‌وه‌:

پێناسه‌ی ( الفقه) له‌ زمانه‌وانیی و زاراوه‌دا ، سه‌رچاوه‌كانی ، بابه‌ته‌كانی ، به‌روبوومه‌كه‌ی، فه‌زڵ و گه‌وره‌ییه‌كه‌ی .

ماناو واتای ( الفقه ) له‌ زمانه‌وانیی و زاراوه‌دا .

فقه له‌ زمانه‌وانییدا : به‌واتای تێگه‌یشتن دێت، هه‌روه‌ك خوای گه‌وره‌ فه‌رموویه‌تی : {مَا نَفۡقَهُ كَثِیرٗا مِّمَّا تَقُولُ} {هود:91} واته‌ : ئێمه‌ له‌زۆرێكی قسه‌كانت تێناگه‌ین, هه‌روه‌ها فه‌رموویه‌تی : {وَلَكِنْ لَا تَفْقَهُونَ تَسْبِیحَهُمْ} {الإسراء:44} واته‌ : به‌ڵام ئێوه‌ له‌ته‌سبیحاتیان تێناگه‌ن.

واتای (الفقه) له‌ زاراوه‌ی زانایاندا : زانست وزانیای بوون به‌ حوكمه‌ شه‌رعیه‌ كرداریه‌كان كه‌ له‌ به‌ڵگه‌ 

          
ئه‌م بابه‌ته‌ بڵاوكراوه‌ته‌وه‌
له‌ به‌شی : بابه‌تی هه‌مه‌جۆر,

 

فه‌زڵی زانست

نوسینی: موحه‌ممه‌د ئیبراهیم ئه‌لتویجری
وه‌رگێڕانی: ئیحسان بورهان الدین

١- خوای گه‌وره‌ فه‌رموویه‌تی:{ یَرْفَعِ اللَّهُ الَّذِینَ آمَنُوا مِنْكُمْ وَالَّذِینَ أُوتُوا الْعِلْمَ دَرَجَاتٍ ۚ وَاللَّهُ بِمَا تَعْمَلُونَ خَبِیرٌ }[المجادلة/11].

٢- عوسمان ڕه‌زای خوای لێبێت له‌ پێغه‌مبه‌ر صلى الله علیه وسلم ده‌گێڕێته‌وه‌ كه‌ فه‌رموویه‌تی:((خَیْرُكُمْ مَنْ تَعَلَّمَ الْقُرْآنَ وَعَلَّمَهُ)) أخرجه البخاری.

فه‌زڵی فێربوونی زانست كه‌ له‌ پێش گوفتار وكرداره‌وه‌ دێت:

١- خوای گه‌وره‌ ده‌فه‌رموێت: {فَاعْلَمْ أَنَّهُ لَا إِلَٰهَ إِلَّا اللَّهُ وَاسْتَغْفِرْ لِذَنْبِكَ وَلِلْمُؤْمِنِینَ وَالْمُؤْمِنَاتِ ۗ وَاللَّهُ یَعْلَمُ مُتَقَلَّبَكُمْ وَمَثْوَاكُمْ} [محمد/19].

2- هه‌روه‌ها فه‌رموویه‌تی: {وَقُلْ رَبِّ زِدْنِی عِلْمًا} [طه/114].

          
ئه‌م بابه‌ته‌ بڵاوكراوه‌ته‌وه‌
له‌ به‌شی : بابه‌تی هه‌مه‌جۆر,

 

گه‌ڕان به‌شوێن زانستدا فه‌رزه‌

نوسینی: ئه‌حمه‌دی كوڕی عبدالرحمن كوڕی قودامه‌ی المقدسی
وه‌رگێڕانی: عه‌لی عبدالله‌ حه‌سه‌ن

ڕیوایه‌تكراوه‌ له‌ ئه‌نه‌سی كوڕی مالیكه‌وه‌ (ڕه‌زای خوای لێ بێت) له‌ پێغه‌مبه‌ره‌وه‌ (صلی الله علیه وسلم) كه‌ فه‌روموویه‌تی : " طلب العلم فریضة علی كل مسلم "{فه‌رمووده‌یه‌كی حه‌سه‌نه‌ به‌هه‌موو ڕیگاكانیه‌وه‌، ئیبنوماجة ڕیوایه‌تی كردووه‌ 220، هه‌روه‌ها ئیمام ئه‌حمه‌دیش له‌ ( العلل ) دا} واته‌ : گه‌ران به‌شوین زانست و زانیارییدا فه‌رزه‌ له‌سه‌ر هه‌موو موسڵمانێك .

{ فه‌رموده‌یه‌كی حه‌سه‌نه‌ به‌ڕێگاكانی ئیبن ماجه‌ /220/ ئیمامی ئه‌حمه‌دیش ڕیوایه‌تی كردووه‌ له‌ ( العلل ) دا.

دانه‌ر ڕه‌حمه‌تی خوای لێ بێت ووتی: خه‌ڵكی ناكۆكن وجیاوازی ڕایان هه‌یه‌ له‌وه‌دا، زانایانی ( الفقه ) ده‌ڵێن : ئه‌وه‌ زانستی فقهه‌، چونكه‌ به‌ زانستی فقهه‌ حه‌ڵاڵ وحه‌رام ده‌ناسرێ، زانایانی ته‌فسیر وفه‌رموده‌ ده‌ڵێن: ئه‌وه‌ زانستی كیتاب وسونه‌ته، چونكه‌ به‌ هۆی ئه‌وانه‌وه‌ خه‌ڵكی ده‌گه‌نه‌ هه‌موو 

          

پیچک

ساخت وبلاگ در میهن بلاگ

شبکه اجتماعی فارسی کلوب | اخبار کامپیوتر، فناوری اطلاعات و سلامتی مجله علم و فن | ساخت وبلاگ صوتی صدالاگ | سوال و جواب و پاسخ | رسانه فروردین، تبلیغات اینترنتی، رپرتاژ، بنر، سئو